خواص سرکه انگور برای سلامتی

در دنیای پرشتاب امروز که همواره به دنبال راه‌هایی طبیعی و موثر برای ارتقای سلامت خود هستیم، گنجینه‌هایی از دل طبیعت وجود دارند که شاید کمتر به آن‌ها توجه کرده‌ایم. یکی از این گنجینه‌های دیرینه و پرفایده، سرکه انگور است. خواص سرکه انگور در طب سنتی و طب مدرن نیز به اثبات رسیده است.

این مایع ترش و دلنشین که از تخمیر انگور به دست می‌آید، نه تنها از دیرباز در آشپزی و نگهداری مواد غذایی کاربرد داشته، بلکه در طول تاریخ به عنوان یک داروی طبیعی و پرخاصیت نیز شناخته شده است. در این مقاله در مورد خواص سرکه انگور مطالب ارزشمندی را با شما در میان خواهیم گذاشت. تا انتها با ما باشید.

سرکه انگور چیست و چگونه به دست می آید؟

از دوران باستان تا به امروز، سرکه انگور همواره مورد توجه پزشکان و درمان گران بوده است. اما فراتر از سنت‌ها، تحقیقات علمی مدرن نیز به تدریج پرده از رازهای این اکسیر طبیعی برداشته‌اند.

خواص سرکه انگور از کمک به کنترل قند خون و کاهش وزن گرفته تا تقویت سیستم ایمنی بدن و بهبود گوارش، آ‌‌ن‌قدر متنوع و چشمگیر است که شایسته بررسی دقیق‌تری است. سرکه انگور مایعی ترش و اسیدی است که از تخمیر سرکه ی انگور به دست می‌آید. وجود “مادر سرکه” در آن به معنی حضور کربوهیدرات‌های آلی و باکتری‌های غیرفعال است که نشان‌ دهنده فرایند طبیعی تخمیر است. وجود مادر می‌تواند در برخی افراد به بهبود نزدیکی با باکتری‌های مفید روده کمک کند.

سرکه‌ انگور با تخمیر منبع کربوهیدرات آن به الکل ساخته می‌شود. باکتری‌های استوباکتر سپس الکل را به اسید استیک تبدیل کرده و به سرکه‌ها عطر قوی می‌دهد. این فرآیند معمولاً در دو مرحله اتفاق می‌افتد:

تخمیر الکلی

 ابتدا، آب انگور (که حاوی قند است) توسط مخمرها تخمیر می‌شود. در این مرحله، قندها به الکل تبدیل می‌شوند. در تخمیر قند به الکل، ابتدا قندهای موجود در آب انگور یا ماست انگور که همان آب انگور پخته شده است، توسط مخمرها به اتانول (الکل) تبدیل می‌شوند.

تخمیر استیکی (سرکه‌ای)

 در مرحله دوم، الکل تولید شده توسط باکتری‌های استیک اسید (Acetobacter) در حضور اکسیژن به اسید استیک تبدیل می‌شود. این اسید استیک همان چیزی است که طعم ترش و ویژگی‌های خاص سرکه را به آن می‌دهد.

در تخمیر الکل به اسید استیک، این الکل توسط باکتری‌های این اسید به اسید استیک تبدیل می‌شود. این اسید استیک است که طعم ترش و بوی خاص سرکه را ایجاد می‌کند. این فرآیند دوگانه تخمیر باعث می‌شود که آب انگور شیرین، به سرکه انگور ترش و مفید تبدیل می‌کند.

ارزش غذایی سرکه انگور

سرکه انگور، با وجود طعم تند و تیزی که دارد، دارای مواد مغذی غنی است و به دلیل فوایدی که برای سلامتی‌ مورد توجه قرار می‌گیرد. در ۱۰۰ گٰرم سرکه انگور، مواد مغذی زیر وجود دارد:

• کالری: ۳۳
• چربی کل: 0 گرم
• چربی اشباع: 0 گرم
• کربوهیدرات کل: کمتر از 0.5 گرم
• قند: 0 گرم
• پروتئین: کمتر از 0.5 گرم

سرکه انگور دارای کالری بسیار پایینی است، این مقدار ناچیز عمدتاً از قندهای باقی ‌مانده و مقادیر بسیار کمی از کربوهیدرات‌ها ناشی می‌شود. همچنین، پروتئین و چربی عملاً در آن وجود ندارد.

از جمله خواص سرکه انگور که به فواید سلامتی آن مربوط می‌شود، وجود انواع ریز‌مغذی و  درشت مغذی‌های آن است. سرکه انگور دارای پتاسیم، منیزیم، آهن، فسفر و ترکیبات فعال بیولوژیکی است.

خواص سرکه انگور

اسید استیک که مهم‌ترین جزء فعال در سرکه انگوراست و مسئول بسیاری از خواص سلامتی آن، مانند کمک به کنترل قند خون، بهبود هضم، و خواص ضد میکروبی است. سرکه انگور، این مایع کهن که از تخمیر دانه‌های انگور به دست می‌آید، نه تنها یک چاشنی محبوب در آشپزخانه‌ها محسوب می‌شود، بلکه گنجینه‌ای از خواص درمانی و سلامتی را در خود جای داده است.

قیمت و خرید سرکه انگور طبیعی

از دوران باستان تا به امروز، انسان‌ها از این ماده برای اهداف مختلفی، از نگهداری غذا گرفته تا درمان بیماری‌ها، بهره برده‌اند. از جمله خواص سرکه انگور به موارد زیر می‌توان اشاره کرد:

مفید برای بهبود زخم‌ها

 سرکه انگور قدمتی چند صدساله دارد و در بسیاری از فرهنگ‌ها به عنوان نگهدارنده، طعم ‌دهنده و به عنوان  یک داروی طبیعی شناخته می‌شد. در مصر باستان، یونان و روم باستان از سرکه برای مداوای زخم‌ها و بهبود سلامتی استفاده می‌شده است.

در واقع، اسید استیک بیش از 6000 سال است که به صورت دارویی برای درمان زخم‌ها و عفونت‌های قفسه سینه، گوش و دستگاه ادراری استفاده می‌شود. در یک مطالعه آزمایشگاهی، اسید استیک از رشد باکتری‌هایی مانند Acinetobacter baumannii که معمولاً باعث عفونت در بیماران سوختگی می‌شوند، جلوگیری کرد.

تنظیم سطح قند خون

تحقیقات ثابت کرده که اسید استیک موجود در سرکه انگور می‌تواند، به کاهش سطح قند خون کمک کند. به نظر می‌رسد که این اسید، هضم کربوهیدرات‌ها را کند کرده و جذب گلوکز، نوعی قند، را افزایش می‌دهد و در نتیجه گلوکز کمتری در خون شما پدیدار می‌شود.

یک مطالعه روی بزرگسالان مبتلا به مقاومت به انسولین نشان داد که نوشیدن ۲ قاشق غذاخوری (۳۰ میلی ‌لیتر) سرکه انگور قبل از یک وعده غذایی غنی از کربوهیدرات، قند خون را ۶۴٪ کاهش داده و حساسیت به انسولین را  در مقایسه با گروه دارونما تا ۳۴٪ افزایش می‌دهد.

در مطالعه دیگری، مصرف ۲ قاشق غذاخوری (۳۰ میلی‌ لیتر) سرکه سیب قبل از خواب به مدت ۲ روز، سطح قند خون ناشتا را تا ۶٪ در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ کاهش داد. یکی از خواص سرکه انگور این است که هنگامی که از این سرکه، برای تهیه غذاهای خاص استفاده می‌شود، می‌تواند شاخص گلیسمی (GI) این غذاها را کاهش دهد.

این سیستم رتبه ‌بندی به میزان افزایش قند خون توسط یک غذا امتیاز می‌دهد. یک مطالعه دیگر، نشان داد که جایگزینی خیار با ترشی تهیه شده با سرکه انگور، شاخص گلیسمی غذا را بیش از 30٪ کاهش می‌دهد.

مطالعه دیگری نشان داد که اضافه کردن سرکه یا ترشی‌های تهیه شده با سرکه انگور، به برنج، شاخص گلیسمی غذا را 20 تا 35 درصد کاهش می‌دهد. همچنین این موضوع، ممکن است به بهبود حساسیت به انسولین در بافت‌های عضلانی کمک می‌کند.

تحقیقات ثابت کرده‌اند، که مصرف سرکه انگور به همراه وعده‌های دارای کربوهیدرات می‌تواند قند خون و پاسخ گلوکز  را کاهش دهد.

بهبود عملکرد دستگاه گوارش

یکی از خواص سرکه انگور کمک به حفظ سلامت طولانی ‌مدت دستگاه گوارش و بهبود کارکرد معده و روده است. مصرف رقیق شده سرکه انگور، قبل از وعده‌های غذایی به ویژه برای افرادی که با کمبود اسید معده مواجه هستند می‌تواند موجب تحریک ترشح اسید معده شود و به بهبود هضم پروتئین‌ها و جذب برخی مواد مغذی کمک کند.

برای برخی افراد با رفلاکس یا سوزش معده، نیز استفاده از مقدار مناسب و رقیق شده این سرکه، ممکن است موجب تخفیف برخی علائم شود. یکی از مهم‌ترین، خواص سرکه انگور بر روی سلامت سیستم گوارشی، بهبود هضم، کاهش نفخ و سنگینی پس از غذا به دلیل افزایش ترشح اسید معده و آنزیم‌های گوارشی است.

سرشار از آنتی ‌اکسیدان‌ها

گروه‌های فلاونوئیدها، تانن‌ها و سایر ترکیبات فنولی موجود در انگور همچنان در سرکه آن وجود داشته و به خصوص در سرکه‌های غیرپاستوریزه و ارگانیک که به میزان بیشتری از ترکیبات فعال آن حفظ می‌شوند.

کاهش رادیکال‌های آزاد، کاهش استرس اکسیداتیو در بافت‌های مختلف و کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی-عروقی، برخی از انواع سرطان و فرآیند پیری زودرس نیز از خواص سرکه انگور و وجود آنتی اکسیدان‌های موجود در آن است.

در استفاده از سرکه انگور توصیه می‌شود که از نوع طبیعی، غیرپاستوریزه و ارگانیک آن، تا حد ممکن برای حفظ مواد فعال این سرکه پر‌خاصیت استفاده شود. مصرف سرکه انگور، با سایر میوه‌ها و سبزیجات دارای فسفولیپیدها و ویتامین‌های E و نیز C برای افزایش اثر حفاظت آنتی‌اکسیدانی توصیه شده است.

سرکه انگور، همچنین، دارای آنتی ‌اکسیدان‌های پلی ‌فنول قوی، از جمله رسوراترول است. این سرکه حاوی رنگدانه‌های آنتی ‌اکسیدانی به نام آنتوسیانین‌ها نیز هست. آنتی ‌اکسیدان‌ها از آسیب سلولی ناشی از مولکول‌هایی که به عنوان رادیکال‌های آزاد شناخته می‌شوند، جلوگیری می‌کنند، که در غیر این صورت می‌تواند منجر به بیماری‌های مزمن مانند سرطان، دیابت و بیماری‌های قلبی شود. آنتی‌اکسیدان‌های موجود در سرکه انگور، همچنین می‌توانند، فرآیند تخمیر و محتوای آنتوسیانین را تا 91٪ کاهش دهند.

ارتقاء سلامت قلب و عروق

تحقیقات اولیه نشان داده‌اند که مصرف متعادل سرکه انگور، ممکن است با کاهش LDL (کلسترول بد) و کاهش تری ‌گلیسیریدها همراه باشد. دانشمندان این خاصیت سرکه انگور را به اثرات ضدالتهابی، بهبود حساسیت به انسولین و کاهش وزن مرتبط دانسته‌اند.

اسید استیک و رسوراترول موجود در سرکه انگور، به جلوگیری از لخته شدن خون و کاهش کلسترول، التهاب و فشار خون کمک می‌کند. پلی فنول‌هایی مانند رسوراترول موجود در سرکه انگور، رگ‌های خونی شما را شل کرده و میزان کلسیم را در سلول‌های شما افزایش می‌دهند. همچنین باعث می‌شود که گردش خون را بهبود بخشیده و فشار خون را کاهش می‌دهد.

مطالعات روی جوندگان نشان می‌دهد که اسید استیک با افزایش جذب کلسیم و تغییر هورمون‌هایی که فشار خون و همچنین تعادل مایعات و الکترولیت‌ها را کنترل می‌کنند، فشار خون را کاهش می‌دهد. یک مطالعه نشان داد که موش‌هایی که اسید استیک یا سرکه انگور مصرف می‌کردند، در مقایسه با موش‌هایی که فقط آب مصرف می‌کردند، کاهش قابل توجهی در فشار خون داشتند.

علاوه بر این، هم اسید استیک و هم رسوراترول ممکن است تری گلیسیرید و کلسترول را کاهش دهند. سطوح بالای آن‌ها از عوامل خطر بالقوه برای بیماری قلبی هستند.

نشان داده شده است که اسید استیک کلسترول تام و تری گلیسیرید را در موش‌ها کاهش می‌دهد. دوزهای بالا همچنین کلسترول LDL (بد) را در خرگوش‌هایی که رژیم غذایی با کلسترول بالا داشتند، کاهش داد.

کمک به مدیریت وزن

اسید استیک موجود در سرکه انگور می‌تواند فرآیند گوارش را کند کرده و به این ترتیب باعث احساس سیری طولانی شود، که منجر به کاهش مصرف کالری در طول روز می‌شود.  

مصرف سرکه انگور همچنین، قبل از وعده‌های غذایی می‌تواند اشتها را کاهش داده و باعث خوردن مقادیر کم‌تری از غذای پرکالری تشویق شود. مصرف سرکه انگور در کنار رژیم غذایی متعادل و فعالیت بدنی منظم، می‌تواند به کاهش وزن کمک کند.

مطالعات نشان داده است که اسید استیک موجود در سرکه انگور، باعث کاهش ذخیره چربی، افزایش چربی سوزی و کاهش اشتها می‌شود. علاوه بر این، باعث می‌شود، غذا را برای مدت طولانی‌تری در معده شما نگه ‌دارد.

این امر آزادسازی گرلین، هورمون گرسنگی، را به تأخیر انداخته و باعث می‌شود که از پرخوری جلوگیری شود.

در یک مطالعه، بزرگسالان چاق، روزانه یک نوشیدنی با 15 میلی ‌لیتر، 30 میلی ‌لیتر و 0 میلی ‌لیتر سرکه نوشیدند. پس از 12 هفته، گروه‌هایی که سرکه انگور استفاده می‌کردند، وزن و چربی شکم کمتری نسبت به گروه کنترل داشتند. در مطالعه دیگری روی 12 نفر، افرادی که سرکه با مقادیر بیشتری اسید استیک را در کنار صبحانه نان گندم سفید خود مصرف کردند، در مقایسه با افرادی که سرکه کم استیک مصرف کردند، احساس سیری بیشتری گزارش کردند.

خواص ضد باکتریایی و ضد قارچی

اسید استیک ترکیبی است که می‌تواند باکتری‌ها و قارچ‌ها را مهار کند. این اسید که در سرکه انگور وجود دارد، می‌تواند بافت‌های عفونی را کاهش داده و سطح عملیات نگهداری مواد غذایی را بهبود بخشد.

از دیرباز نیز از سرکه انگور، برای ضدعفونی کردن زخم‌ها و جلوگیری از فساد مواد غذایی و حفاظت از مواد غذایی در فرآیند نگهداری استفاده می‌شده است. معمولا استفاده از سرکه رقیق‌ شده  برای تمیزسازی سطوح آشپزخانه یا وسایل پخت و پز استفاده می‌شود.

علاوه بر این، اسید استیک موجود در سرکه انگور، ممکن است با عفونت‌های پوستی مبارزه کند. با این وجود، تحقیقات بیشتری برای تعیین بهترین کاربردهای سرکه برای مراقبت از پوست مورد نیاز است.

هر نوع سرکه‌ای باید قبل از استفاده روی پوست با آب رقیق شود تا اسیدیته آن کاهش یابد، زیرا سرکه رقیق نشده می‌تواند باعث تحریک قابل توجه یا حتی سوختگی شود .

بهبود سلامت پوست و مو

سرکه انگور، دارای آنتی ‌اکسیدان‌هایی است که می‌تواند، با عفونت‌های باکتریایی و آسیب‌های پوستی مبارزه کنند. این آنتی‌اکسیدان‌ها در درجه اول آنتوسیانین‌ها هستند. این رنگ‌ دانه‌ها به میوه‌ها و سبزیجات، رنگ آبی، قرمز و بنفش می‌دهند.

یک مطالعه آزمایشگاهی مشخص کرد که محتوای آنتوسیانین سرکه انگور، به نوع و کیفیت سرکه‌ای که برای تهیه آن استفاده می‌شود، بستگی دارد. بعضی از سرکه‌ها، بیشترین مقدار آنتوسیانین را داشته و تا 20 ترکیب آنتوسیانین را ارائه می‌دهند.

سرکه انگور، همچنین حاوی رسوراترول است، آنتی‌اکسیدانی که ممکن است با سرطان پوست مانند ملانوما مبارزه کند. به عنوان مثال، یک مطالعه آزمایشگاهی نشان داد که رسوراترول، سلول‌های سرطانی پوست را از بین می‌برد و رشد سلول‌های سرطانی جدید را به طور قابل توجهی کند می‌کند.

همچنین ممکن است اثر ضدباکتریایی سطحی داشته باشد. یکی دیگر از خواص سرکه انگور برای پوست، کاهش باکتری‌هایی عامل جوش است. سرکه انگور، همچنین می‌تواند به درخشندگی، کاهش شوره و حفظ سلامت فولیکول‌های مو کمک کند. استفاده دوره‌ای از سرکه رقیق می‌تواند pH پوست سر را تنظیم کرده و به بهبود حالت مو کمک کند.

البته این موضوع نباید فراموش شود که مصرف این سرکه، برای پوست‌های حساس یا شرایط مانند زخم‌های پوستی، به صورت مصرف مستقیم، ممکن است مضر باشد. همیشه سعی کنید، این سرکه را با آب، رقیق کرده و تست پوستی انجام دهید. سرکه انگور رقیق‌ شده، به تعادل pH پوست کمک کرده و باعث کاهش چربی، آکنه و التهابات پوستی کمک می‌شود.

مفید برای یبوست

هرچند که تأثیرسرکه انگور، از فردی به فرد دیگر متفاوت است اما می‌تواند به دلایل مختلفی به بهبود یبوست کمک کند، اما نمی‌توان آن را به عنوان یک درمان قطعی در نظر گرفت.

یکی از خواص سرکه انگور این است که این سرکه می‌تواند به تحریک تولید اسید معده کمک کند. وجود اسید معده کافی برای هضم صحیح غذا و حرکت مواد در دستگاه گوارش بسیار مهم است.

اگر یبوست شما به دلیل کاهش اسید معده باشد، سرکه انگور می‌تواند برای شما مفید واقع شود. اسید استیک موجود در سرکه انگور همچنین می‌تواند به تحریک انقباضات عضلانی دیواره روده کمک کند. این انقباضات باعث حرکت طبیعی مواد در روده و دفع راحت‌تر مدفوع می‌شود.

افزایش جذب مواد مغذی

یکی دیگر از خواص سرکه انگور، این است که اسید استیک موجود در سرکه انگور، می‌تواند با تغییر فیزیک مولکولی رژیم غذایی و کاهش pH منطقه‌ای در دستگاه گوارش، بهبود جذب مواد معدنی مانند کلسیم، آهن و منیزیم را تسهیل کند.

این سرکه، به ویژه برای مواد غذایی که به راحتی در محیط معده کم می‌شوند، مانند آهن‌هایی با منبع غیرهمی یا غیرهمی، می‌تواند مفید باشد. فراموش نکنید که به دلیل اسیدی بودن، همیشه سرکه انگور را با آب رقیق کنید تا از آسیب به مینای دندان و تحریک مری جلوگیری شود. برای مصرف متعادل، مقدار مناسب معمولاً 1 تا 2 قاشق غذاخوری رقیق شده در یک لیوان آب است.

 چه کسانی نباید سرکه انگور مصرف کنند؟

مصرف سرکه انگور، به مقدار کم و متعادل، معمولاً ایمن است، اما افراد زیر بهتر است مصرف متعادل آن را رعایت کرده و یا تحت نظر پزشک انجام دهند.

• افراد دارای واکنش‌های آلرژیک
• افراد دیابتی
• افراد دارای فشار خون
• کودکان
• زنان باردار
• افراد دارای حالت تهوع
•  افراد دارای سوء هاضمه
• افراد دارای سوزش سر دل
• افراد دارای مشکلات دندانی

طریقه مصرف سرکه انگور

برای این که به بهترین وجه از خواص سرکه انگور بهره‌مند شوید، همیشه سرکه انگور را با آب رقیق کنید. نسبت‌های معمول می‌تواند، 1 قاشق غذاخوری سرکه در 1 لیوان آب (حدود 240 میلی‌ لیتر) باشد.

بهترین زمان مصرف سرکه انگور نیز، 15 تا 30 دقیقه قبل از وعده‌های غذایی برای بهبود شروع فرایند گوارشی است.  شروع مصرف این سرکه نیز باید به میزان کم و افزایش تدریجی، به ویژه برای افراد با سابقه بیماری‌های گوارشی باشد.

شما می‌توانید، یک قاشق غذاخوری سرکه انگور، در 250 میلی ‌لیتر آب را با نصف قاشق چای‌خوری عسل برای طعم بهتر آن اضافه کرده و  قبل از وعده‌های اصلی خود استفاده کنید.

همچنین برای بهبود هضم گوشت و پروتئین‌های سنگین، نیز از این سرکه باید به مقدار کم و رقیق مصرف شود.

در صورتی که می‌خواهید از سرکه انگور برای سلامت پوست خود استفاده کنید،  یک قاشق غذاخوری سرکه در یک قاشق غذاخوری آب را به عنوان تونر استفاده کرده و یا 1 تا 2 قاشق غذاخوری سرکه را در 1 لیتر آب رقیق کنید و به عنوان شست ‌و شو استفاده کنید. مراقب این نکته نیز باشید که از تماس با چشم‌ها بپرهیزید.

برای سلامت موی خود هم، پس از شست ‌و شوی مو‌ها با شامپو، سرکه رقیق را به نسبت 1:4 با آب استفاده کرده و در انتهای شست‌ و شو اسپری کنید. اجازه دهید چند دقیقه بماند و سپس آبکشی را انجام دهید.

برای بهره‌مندی حداکثری از خواص، از سرکه انگور طبیعی و با کیفیت بالا، ترجیحاً غیرپاستوریزه و حاوی “مادر سرکه” استفاده کنید. این سرکه همچنین، اغلب به عنوان ماده‌ای در سس سالاد، ماریناد و سس‌های دیگر استفاده می‌شود. سرکه انگور به خوبی با غذاهای مقوی مانند انواع گوشت و سبزیجات همراه می‌شود.

آن‌چه از مقاله خواص سرکه انگور آموختیم:

سرکه انگور، با تاریخچه‌ای غنی و خواصی کهن، نه تنها یک افزودنی خوشمزه به غذاهاست، بلکه از خواص سرکه انگور این است که یک مکمل طبیعی قدرتمند برای ارتقاء سلامت عمومی بدن محسوب می‌شود.

قیمت و خرید سرکه طبیعی

با گنجاندن متعادل و آگاهانه آن در رژیم غذایی خود، می‌توانید از فواید بی‌شمار این مایع شگفت ‌انگیز بهره‌مند شوید. به یاد داشته باشید که همیشه در صورت داشتن شرایط پزشکی خاص یا مصرف داروها، با پزشک یا متخصص تغذیه خود مشورت نمایید. بهتر است سرکه را در بطری‌های تاریک، دور از نور مستقیم و در محیط خنک نگه دارید تا از تغییر در ترکیبات جلوگیری شود.

سوالات متداول مقاله خواص سرکه انگور:

منبع:

• https://www.healthline.com